Het mes in de wonde

"Bruxelles, ville d'Afrique" is de titel van een toneelstuk dat ons tot nadenken moet stemmen. Het gaat om een coproductie van de Groep Kuru - een gezelschap van zeven Kongolese en zeven Belgische acteurs - en Brussel 2000. De wereldpremière van het stuk dat de geschiedenis van België en Kongo behandelt, vond plaats in Kinshasa op 28 febrnari; het stuk is nu van 5 tot 15 april te zien in het Paleis voor Schone Kunsten. Wij graaiden even in de recensies die na de première in de Kongolese bladen verschenen.

"De geschiedenis begint met de expansionistische ideeën van een man, Leopold II, die ervan droomde zijn land op te bouwen met de rijkdommen van Kongo... Handen van Kongolezen werden afgehakt en vanaf het begin van de uitbuibng tot de jaren 1880-1890 werd bijna de helft van de autochtone bevolking uitgemoord... Na de installatie van de Belgische kolonie hielden de gewelddaden aan in naam van een of andere filosofie van etnische superioriteit die ontleend werd aan Duitsland... Meer en meer jonge Belgen vragen zich tegenwoordig af wat er allemaal precies is gebeurd tijdens de kolonisatieperiode. Het stuk dat na de voorstellingen in Kinshasa wordt opgevoerd in de Europese hoofdstad, is een antwoord op een van de vele vragen die ze zich stellen." (Anna Mayimona in La Référence)

Belgisch-kongolees stuk na première in Kinshasa, nu ook te zien in Brussel.
"De fel aangedikte en theatrale trekken van Mobutu en de weinig flaterende portretten die de acteurs van de Zaïrese politici en zakenlui neerzetten, dwingen de Belgen ertoe het beeld dat ze van de Kongolezen hadden bij te stellen. Het gaat dus om meer dan een vrijblijvende vertolLing... De voorwerpen op de scène zijn behalve doodgewone rekwisieten ook promotie voor de Afrikaanse artisanale kunst..." (Laetitia LaLubu en Jeannot Matwaki in Vision)

"De personages zijn echte typetjes, op het karikaturale af. Freddy Sicx en Anne Sylvain zetten het koppel De Smet bijvoorbeeld op een schitterende manier ncer. Het koppel kan de gebeurtenissen tijdens de onafhankelijkheidsstrijd van Kongo nog nauwelijks volgen en heeft een bijzondere hekel aan 'la barbiche' ('het sikje' - een allusie op Patrice Lumumba) die ze koste wat het wil geëlimineerd willen zien." (Nation et etranger)

"Het stuk speelt zich ook af tussen de architecturale hoogstandjes die van Brussel twee eeuwen geleden een belangrijke Europese stad maakten... Regisseur Virginie Jortay maakt gebruik van diaprojecties om een hele reeks archiefbeelden van Brussel te tonen. Het publiek kan genieten van de triomfboog van het Jubelpark, het justitiepaleis, het Koninklijk paleis, het museum van Tervuren en nog andere plaatsen die niet zouden hebben bestaan zonder de Kongolese kolonie... Om verschillende redenen is 28 februari de dag van de wereldpremière van' Bruxelles, ville d'Afrique - een historische datum gebleken voor het Kongolese theater. Het stuk zal bij zijn opvoering in Europa ongetwijfeld de publieke opinie beroeren en nog eens heftig het mes in de wonde draaien van degenen die zich de vertelde gebeurtenissen allemaal kunnen herinneren." (Carly Kanyinda in Le Potentiel.)

MB voor Brussel Deze Week (B)